Dokumenty do aktu notarialnego – w jaki sposób je dostarczyć do kancelarii notarialnej?
Zakres pracy notariusza jest bardzo szeroki, a tematyka sporządzanych przez niego aktów notarialnych dotyka wielu przepisów prawa. Sprawia to, że ilość i rodzaj dokumentów jakie będzie trzeba dostarczyć do kancelarii notarialnej jest bardzo zróżnicowany i zależy od wielu czynników. Przed przystąpieniem do sporządzenia aktu notarialnego notariusz przeprowadzi rozmowę z klientami, zweryfikuje wszelkie dokumenty, które klient już posiada, sprawdzi księgę wieczystą prowadzoną dla przedmiotu umowy i uzyska od klienta wszelkie informacje, które pozwolą ustalić zakres pracy i listę dokumentów potrzebnych do dokonania tejże czynności.
Umowy majątkowe małżeńskie – rozdzielność majątkowa
Z chwilą zawarcia małżeństwa pomiędzy świeżo upieczonymi małżonkami powstaje wspólność ustawowa majątkowa małżeńska. Obejmuje ona przedmioty majątkowe, które małżonkowie nabędą wspólnie w czasie trwania tejże wspólności, bądź też gdy nabycia takiego we wskazanym czasie dokona jeden z małżonków. W takiej sytuacji mamy do czynienia z trzema majątkami. Majątkiem wspólnym, o którym mowa powyżej oraz majątkami osobistymi żony i męża, w skład których wchodzą między innymi przedmioty majątkowe nabyte jeszcze przed zawarciem małżeństwa oraz przedmioty nabyte na podstawie darowizny lub dziedziczenia – bez względu na czas ich nabycia.
Legitymacja stron przy czynności notarialnej
Przy dokonywaniu czynności notarialnej notariusz obowiązany jest stwierdzić tożsamość osób biorących udział w czynności, zaś stwierdzenie to powinno nastąpić na podstawie prawem przewidzianych dokumentów. Dokumentami którymi mogą legitymować się obywatele polscy są dowód osobisty, paszport, bądź mDowód w aplikacji mObywatel. Dokument, którym legitymuje się strona czynności notarialnej musi być dokumentem ważnym. W przeciwnym razie by przystąpić do czynności notarialnej konieczne jest uzyskanie nowego, ważnego dokumentu tożsamości. Wydanie nowego dowodu osobistego następuje w następujących przypadkach:
- upływu jego terminu ważności,
- zmiany danych w nim zawartych, z wyjątkiem zmiany nazwy organu wydającego oraz zmiany nazwy miejsca urodzenia,
- zmiany wizerunku twarzy posiadacza dowodu osobistego (w stopniu utrudniającym lub uniemożliwiającym identyfikację jego posiadacza),
- jego utraty lub uszkodzenia,
- unieważnienia certyfikatów,
- żądania wymiany dowodu osobistego na dowód osobisty z warstwą elektroniczną, w którego warstwie elektronicznej nie ma zamieszczonego certyfikatu podpisu osobistego lub certyfikatu identyfikacji i uwierzytelnienia, uniemożliwiającego identyfikację i uwierzytelnienie lub złożenie podpisu osobistego, albo którego warstwa elektroniczna nie zawiera odcisków palców,
- ubezwłasnowolnienia całkowitego posiadacza dowodu osobistego, w którego dowodzie osobistym został zamieszczony certyfikat identyfikacji i uwierzytelnienia lub certyfikat podpisu osobistego, albo ubezwłasnowolnienia częściowego posiadacza dowodu osobistego, w którego dowodzie osobistym został zamieszczony certyfikat podpisu osobistego,
- przekazania do organu gminy lub do konsula Rzeczypospolitej Polskiej przez osobę trzecią znalezionego dowodu osobistego,
- uprawdopodobnienia przez posiadacza dowodu osobistego podejrzenia nieuprawnionego wykorzystania jego danych osobowych, a także stwierdzenia przez organ gminy wady technicznej dowodu osobistego lub błędnej personalizacji.
Dokonywanie czynności notarialnych przez osoby niepełnosprawne bądź nieznające języka polskiego
Zdarzają się sytuacje, w których osoba posiadająca pełną zdolność do czynności prawnych, która chce dokonać danej czynności notarialnej ma jakiegoś rodzaju niepełnosprawność, która często utrudnia bądź uniemożliwia pełne i samodzielne uczestnictwo w takiej czynności. Ustawodawca przewidział jednak procedurę postępowania w takich sytuacjach. Treść art. 87 ustawy z dnia 14 lutego 1991 roku – Prawo o notariacie wskazuje możliwe czynności, które należy podjąć w przypadku, gdy stroną czynności notarialnej jest osoba głucha, głuchoniema, niema, niewidoma, nieumiejąca bądź niemogąca się podpisać. Osobą głuchoniemą jest osoba, która ma jednocześnie problemy ze słuchem jak i problemy z mówieniem. Osoba głucha to osoba całkowicie niesłysząca bądź mająca ograniczone zdolności słuchowe. Osoby głuche posługują się swoim własnym językiem, którym jest język migowy. Osoba niema to zaś osoba, która z różnych przyczyn, czy to zdrowotnych czy z wyboru nie komunikuje się za pomocą mowy. Zarówno głusi jak i głuchoniemi mogą potrafić czytać i pisać, osoby głuche mogą również posiadać zdolność mówienia (wszystko zależy od stopnia niepełnosprawności i przyczyn jej powstania). Osobą niewidomą jest natomiast osoba, która utraciła wzrok całkowicie bądź jest dotknięta znacznym upośledzeniem widzenia, przy czym nie ma znaczenia zarówno czas ani przyczyna powstania tej niepełnosprawności.
Osoby mogące wziąć udział w czynności notarialnej
Notariusz jako osoba zaufania publicznego jest powołany do dokonywania czynności, którym strony są obowiązane lub pragną nadać formę notarialną (czynności notarialnych). Czynności notarialne, które zostały dokonane przez notariusza zgodnie z prawem, mają charakter dokumentu urzędowego. Istotnym aspektem wpływającym na ważność czynności notarialnej jest posiadanie przez stronę tejże czynności zdolności do czynności prawnej. Notariuszowi nie wolno dokonywać czynności notarialnej, jeżeli poweźmie wątpliwość, czy strona tej czynności ma zdolność do czynności prawnych. Czynność prawna dokonana przez osobę, która nie ma zdolności do czynności prawnych, jest nieważna. W związku z powyższym należy ustalić, kto posiada zdolność do czynności prawnych. Osoba fizyczna może mieć pełną bądź ograniczoną zdolność do czynności prawnych albo nie posiadać jej w ogóle.